logo_oauw
logo_uw

Najdokładniejsze mapy poczerwienienia międzygwiazdowego w kierunku Obłoków Magellana

2021-02-05 12:17

Zespół astronomów z Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego prowadzony przez dr Dorotę Skowron i dr. Jana Skowrona, pracujący w ramach wielkoskalowego przeglądu nieba OGLE, opublikował unikatową mapę poczerwienienia międzygwiazdowego w kierunku Obłoków Magellana.

Mapa OGLE poczerwienienia międzygwiazdowego, E(V-I), w kierunku Wielkiego (lewy owal) i Małego (prawy owal) Obłoków Magellana. Poczerwienienie pomiędzy Obłokami pochodzi z innych badań.

Mały i Wielki Obłok Magellana to dwie pobliskie galaktyki, będące satelitami naszej Galaktyki – Drogi Mlecznej. Ze względu na ich bliskość i wzajemne oddziaływanie, są one parą najczęściej badanych galaktyk we Wszechświecie i stanowią swego rodzaju laboratorium do badań struktury, ewolucji i oddziaływań galaktyk. Obłoki Magellana są również idealnym środowiskiem do badań populacji gwiazdowych oraz rozkładu materii międzygwiazdowej. Co więcej, używa się ich do kalibracji kosmicznej skali odległości, będącej podstawą badań kosmologicznych.

Większość opisanych wyżej badań wymaga uwzględnienia wpływu ekstynkcji międzygwiazdowej na obserwacje astronomiczne. Ekstynkcja i związane z nią poczerwienienie to efekt pochłaniania światła obiektu przez pył znajdujący się między obserwatorem a badanym obiektem. W efekcie, obiekt ten wydaje się ciemniejszy i bardziej czerwony niż jest w rzeczywistości. Ma to bezpośredni wpływ na wyznaczanie odległości do obiektów. Bez uwzględnienia wpływu pyłu są one zawyżone. Dlatego, aby móc badać populacje gwiazdowe, potrzebujemy dokładnych map poczerwienienia w Obłokach Magellana.

Dotychczasowe mapy poczerwienienia w Obłokach Magellana obejmowały jedynie centralne obszary obu galaktyk i były obarczone błędem wynikającym z problemów z ich kalibracją. Jednak dzięki wieloletnim obserwacjom projektu OGLE prowadzonego w Obserwatorium Astronomicznym Uniwersytetu Warszawskiego,  astronomowie byli w stanie stworzyć pierwsze w historii dokładne mapy poczerwienienia, obejmujące cały obszar obu galaktyk. Wykorzystano do tego gwiazdy typu Red Clump – czerwone olbrzymy, które są na etapie spalania helu w jądrze, dzięki czemu mają dobrze określoną jasność rzeczywistą, a co za tym idzie również kolor. Następnie, poprzez porównanie oczekiwanego koloru gwiazd z kolorem obserwowanym, można wyznaczyć ich poczerwienienie.

Powstałe w ten sposób szczegółowe mapy poczerwienienia są niezastąpionym narzędziem do analizy populacji gwiazdowych i badań struktury Obłoków Magellana.

Artykuł opisujący wyniki badań został opublikowany w prestiżowym czasopiśmie The Astrophysical Journal Supplement Series, a sama mapa poczerwienienia jest dostępna na stronie Obserwatorium Astronomicznego UW.

Seminaria wtorkowe

Tomasz Zajkowski (NASA Ames Research Center, USRA, BMSIS)
Theories of the origin of life and the applications of synthetic biology in space. (REMOTE ONLY!)
25.01.2022

Paulo Miles Paez (ESO, Munich, Germany)
Atmospheric characterization of ultra-cool dwarfs
01.03.2022

Henryka Netzel (Konkoly Observatory, Hungary)
Asteroseismology of stars from the classical instability strip
08.03.2022

Niedawne publikacje

Netzel, H.; Pietrukowicz, P.; Soszyński, I. et al.
Monthly Notices of the Royal Astronomical Society , 510 , 1748
Published: 2022-02

Bachelet, E.; Zieliński, P.; Gromadzki, M. et al.
Astronomy and Astrophysics , 657 , A17
Published: 2022-01

Mróz, Przemek; Otarola, Angel; Prince, Thomas A. et al.
The Astrophysical Journal , 924 , L30
Published: 2022-01

Jakość kształcenia

logo PKA
Polskia Komisja Akredytacyjna nadała Astronomii na UW certyfikat Doskonały Kierunek

logo-rks
Uniwersytet Warszawski w 2021 roku zajął pierwsze miejsce w rankingu kierunku studiów astronomia przygotowanym przez miesięcznik Perspektywy
Skip to content